آموزش برق

Profibus در اتوماسیون صنعتی

نیرو سازه پرند خرید تابلو برق نیروگاه خورشیدی
شبکه‌های صنعتی Fieldbus پروتکل ارتباطی

پروفی‌باس (Profibus) در اتوماسیون صنعتی

اهمیت شبکه‌ها در حوزه اتوماسیون صنعتی بر کسی پوشیده نیست. امروزه کمتر طرح مدرنی بدون شبکه صنعتی پیاده‌سازی می‌شود. پروتکل Profibus به دلیل پایداری بالا و ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد، جایگاهی ویژه و گسترده در صنایع داخلی کشور دارد.

انواع استانداردهای Fieldbus

استانداردهای ارتباطی فیلدباس در طراحی و مونتاژ تابلوهای کنترل و اتوماسیون به دو گروه کلی دسته‌بندی می‌شوند:

🔒

پروتکل‌های انحصاری (Exclusive)

فقط توسط سازنده‌ای خاص طراحی و پشتیبانی می‌شوند. اتصال سایر برندها به این بستر پیچیده یا ناممکن است.

نمونه شاخص: MPI شرکت زیمنس (Siemens)
🌐

پروتکل‌های باز (Open Fieldbus)

مستقل از سازنده خاص بوده و تجهیزات گوناگون با استانداردهای تعریف‌شده قابلیت تبادل آسان داده دارند:

Profibus Modbus Foundation Fieldbus CAN bus Interbus ASI bus

تاریخچه و شکل‌گیری Profibus

واژه Profibus برگرفته از عبارت Process Field Bus و یکی از شاخص‌ترین اعضای خانواده Fieldbus در جهان است.

برای درک صحیح جایگاه پروفی‌باس، باید به دوران ظهور نخستین سیستم‌های کنترل مدرن بازگردیم؛ سال ۱۹۷۲ با عرضه اولین PLC و سال ۱۹۷۶ با معرفی نخستین سیستم DCS که تحولی بنیادین ایجاد کرده و جایگزین رله‌های کنتاکتوری و سیستم‌های پنوماتیکی پیچیده شدند.

با تنوع سازندگان در سطح خطوط تولید، نیاز به استانداردی بدون مرز شدت گرفت. در سال ۱۹۸۸ گام تاریخی در آلمان برداشته شد: غول‌های اتوماسیون (از جمله شرکت زیمنس که پیش‌تر پروتکل SINEC L2 را روی سری S5 استفاده می‌کرد) گرد هم آمدند و پایه استاندارد باز Profibus را بنا نهادند.

گسترش جهانی و تولد سازمان PNO

پروفی‌باس به‌سرعت مرزهای آلمان و اروپا را درنوردید. مدیریت یکپارچه این استاندارد به سازمان بین‌المللی PNO (مخفف Profibus Nutzer Organisation) واگذار گردید.

در سال ۱۹۹۰، نخستین نسخه با عنوان Profibus-FMS برای ارتباط بین کنترلرها و سامانه‌های مانیتورینگ عرضه شد. گرچه امروزه با رشد شبکه‌های پرسرعتی چون Industrial Ethernet، کاربرد نسخه اولیه FMS محدود شده، اما راه را برای استانداردهای قدرتمندتری چون DP هموار ساخت.

کاربرد نسخه‌های Profibus در سطوح اتوماسیون تابلو برق صنعتی
دیاگرام ۱: ساختار و کاربرد نسخه‌های Profibus در لایه‌ها و سطوح مختلف اتوماسیون صنعتی